เชียงใหม่-ผู้อำนวยการโครงการส่งน้ำและบำรุงรักษาแม่แฝก-แม่งัดสมบูรณ์ชล นำข้าราชการและบุคลากร ร่วมกิจกรรมทำบุญ “เนื่องในโอกาส ครบรอบ 40 ปี เขื่อนแม่งัดสมบูรณ์ชล”
เมื่อวันที่ 22 กุมภาพันธ์ 2569 เวลา 07.00 น. นายอัธยา อรรณพเพ็ชร ผู้อำนวยการโครงการส่งน้ำและบำรุงรักษาแม่แฝก-แม่งัดสมบูรณ์ชล เป็นประธานในพิธีทำบุญครบรอบ 40 ปี เขื่อนแม่งัดสมบูรณ์ชล โดยมีหัวหน้าฝ่าย ข้าราชการ และบุคลากรในสังกัดเข้าร่วมกิจกรรมทำบุญตักบาตรข้าวสารอาหารแห้งและถวายภัตตาหารเช้าแด่พระสงฆ์ จำนวน 19 รูป อย่างพร้อมเพรียงและเป็นไปด้วยความเรียบร้อย ณ บริเวณอาคารพลับพลาเขื่อนแม่งัดสมบูรณ์ชล ตำบลช่อแล อำเภอแม่แตง จังหวัดเชียงใหม่
เขื่อนแม่งัดสมบูรณ์ชล เป็นเขื่อนอเนกประสงค์ขนาดใหญ่ ในพระราชดำริพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช มีลักษณะเป็นเขื่อนดินประเภทดินหลายชนิดถมบดอัดแน่น (Zoned Embankment) แห่งแรกที่ออกแบบและก่อสร้างโดยกรมชลประทาน มีความจุที่ระดับเก็บกัก 265 ล้าน ลูกบาศก์เมตร ความยาวสันเขื่อน 1,950 ม.สูง 59 เมตร ส่งน้ำให้พื้นที่เกษตรกรรม การอุปโภคบริโภคและ การรักษาระบบนิเวศน์ ลุ่มน้ำปิงตอนบน จังหวัดเชียงใหม่-จังหวัดลำพูน รวมพื้นที่ 280,000 ไร่
ความเป็นมาของโครงการเขื่อนแม่งัด เริ่มในปี พุทธศักราช 2495 เมื่อราษฎรในเขตตำบลช่อแลและตำบลแม่หอพระ อำเภอแม่แตง จังหวัดเชียงใหม่ ได้ร่วมมือกันสร้างฝายแม่งัดขึ้น ลักษณะเป็นฝายพื้นเมืองแบบหินทิ้ง ด้านบนยาแนวด้วยคอนกรีตมีขนาดสันฝายยาวประมาณ 110 เมตร สูง 4 เมตร โดยสร้างปิดกั้นลำน้ำแม่งัด ณ บริเวณเหนือจุดที่ลำน้ำแม่งัดบรรจบแม่น้ำปิงประมาณ 3 กิโลเมตร เพื่อทดน้ำและส่งน้ำให้พื้นที่นาประมาณ 3,600 ไร่
ต่อมา ใน ปีพุทธศักราช 2516 ได้เกิดอุทกภัยครั้งใหญ่ขึ้นในท้องที่ตำบลอินทขิล และตำบลช่อแลความแรงของกระแสน้ำในลำน้ำแม่งัดซึ่งไหลเชี่ยวจัด ได้พัดพาตัวฝายทำให้ชำรุดเสียหายจนใช้การไม่ได้ ราษฎรจึงได้ขอให้ทางราชการช่วยสร้างให้ใหม่เป็นฝายถาวร
ระหว่างการเสด็จพระราชดำริแปรพระราชฐานประทับแรม ณ จังหวัดเชียงใหม่ เมื่อวันที่ 21 มกราคม พุทธศักราช 2520 พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 9 และสมเด็จพระนางเจ้าฯ พระบรมราชินีนาถได้เสด็จพระราชดำเนินเยี่ยมราษฎรบริเวณที่จะสร้างเขื่อนเก็บกักน้ำ พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 9 ได้พระราชทานพระราชดำริว่า “โครงการประเภทใดถ้าหากพิจารณาแล้วเห็นว่า สามารถอำนวยประโยชน์ได้มากกว่า ก็สมควรเลือกสร้างโครงการประเภทนั้น”
ด้วยเหตุผลนี้ กรมชลประทานจึงพิจารณาเลือกสร้าง โครงการชลประทานประเภทอ่างเก็บน้ำขนาดใหญ่พร้อมระบบส่งน้ำ เรียกชื่อว่า “โครงการแม่งัด”
ในส่วนของการดำเนินโครงการนั้น ในปี พ.ศ. 2519 กรมชลประทานได้เริ่มงานสำรวจใกล้กลับฝายแม่งัดเดิม โดยแนวศูนย์กลางของเขื่อนอยู่ทางด้านเหนือฝายขึ้นไปประมาณ 150 เมตร มีลักษณะภูมิประเทศเป็นช่องเขาซึ่งมีความกว้างประมาณ 2 กิโลเมตร เหมาะที่จะสร้างเป็นเขื่อนดิน เมื่อเดือนมิถุนายน พ.ศ. 2519 จึงได้เริ่มงานก่อสร้างเบื้องต้น และเริ่มก่อสร้างโครงการเต็มรูปแบบ ใน พ.ศ. 2520 จนแล้วเสร็จ พ.ศ. 2528
วันที่ 16 มกราคม พ.ศ. 2521 และ วันที่ 22 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2528 พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 9 เสด็จพระราชดำเนินแปรพระราชฐานที่จังหวัดเชียงใหม่ได้เสด็จพระราชดำเนินทอดพระเนตรผลงานความก้าวหน้าของโครงการ บริเวณที่ก่อสร้างเขื่อนเก็บกักน้ำแม่งัดสมบูรณ์ชล ซึ่งนับเป็นการพระราชทานขวัญและกำลังใจให้แก่เจ้าหน้าที่ในการที่จะเร่งรัดปฏิบัติงาน เพื่อให้งานก่อสร้างตามโครงการได้สำเร็จและเกิดประโยชน์แก่ราษฎรโดยเร็วที่สุด
พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาราชภูมิพลอดุลยเดช มีพระมหากรุณาธิคุณพระราชทานชื่อ เขื่อนแม่งัดสมบูรณ์ชล เมื่อวันที่ 16 มกราคม พ.ศ. 2529 และเสด็จพระราชดำเนินเปิดเขื่อน เมื่อวันที่ 22 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2529 อำนวยประโยชน์ในพื้นที่ลุ่มน้ำปิงตอนบน 280,000 ไร่ ในเขตจังหวัดเชียงใหม่และจังหวัดลำพูน ใน ด้านการชลประทาน การผลิตไฟฟ้าจากพลังน้ำ การบรรเทาอุทกภัยแก่พื้นที่เพาะปลูกท้ายอ่างเก็บน้ำ การประมงในอ่างเก็บน้ำ ตลอดจนเป็นแหล่งท่องเที่ยว โดยกรมชลประทานและส่วนราชการที่เกี่ยวข้องทุกฝ่ายได้ร่วมมือกันดำเนินงานมาตั้งแต่เริ่มการศึกษาโครงการ จนกระทั่งการก่อสร้างงานต่างๆ ตามโครงการได้สำเร็จลงด้วยดีจนถึงปัจจุบัน สมคำตามพระราชดำริ “น้ำคือชีวิต”.