เปิดหน้าประวัติศาสตร์ใหม่! อบจ.เชียงใหม่ รับมอบกุญแจสถานกงสุลใหญ่สหรัฐฯ หลังเก่า เตรียมอนุรักษ์ “คุ้มเจดีย์งาม” มรดกล้ำค่าริมน้ำปิงสู่แหล่งเรียนรู้ระดับโลก
เมื่อวันที่ 2 มีนาคม 2569 นายพิชัย เลิศพงศ์อดิศร นายกองค์การบริหารส่วนจังหวัดเชียงใหม่ พร้อมด้วยคณะผู้บริหาร ได้ร่วมกันรับมอบกุญแจสำคัญของอาคารที่ทำการสถานกงสุลใหญ่สหรัฐอเมริกาประจำจังหวัดเชียงใหม่แห่งเดิมอย่างเป็นทางการ ท่ามกลางบรรยากาศที่เต็มไปด้วยมิตรภาพและความผูกพันที่มีต่อกันมาอย่างยาวนาน โดยการส่งมอบพื้นที่ประวัติศาสตร์ในครั้งนี้ถือเป็นหมุดหมายสำคัญในการร่วมกันสานสัมพันธ์ทางการทูตระหว่างสองประเทศ และที่สำคัญที่สุดคือการร่วมกันเชิดชูคุณค่าทางประวัติศาสตร์ของจังหวัดเชียงใหม่ที่ฝังรากลึกอยู่ในพื้นที่แห่งนี้ให้คงอยู่เป็นสมบัติของลูกหลานชาวล้านนาอย่างยั่งยืนสืบไป
สำหรับประวัติความเป็นมาของสถานกงสุลใหญ่สหรัฐอเมริกาหลังเก่านี้นับว่ามีความน่าสนใจและทรงคุณค่าอย่างยิ่ง เพราะในอดีตพื้นที่บริเวณนี้คือ “คุ้มเจดีย์งาม” (Beautiful Pagoda Palace) ซึ่งเคยเป็นที่ประทับของเจ้าแก้วนวรัฐ เจ้าหลวงเชียงใหม่องค์ที่ 9 และพระราชชายาเจ้าดารารัศมี โดยตัวอาคารไม้สักทองอันสง่างามที่เห็นในปัจจุบันถูกสร้างขึ้นเมื่อปี พ.ศ. 2477 ตามลักษณะสถาปัตยกรรมแบบแองโกล-เบอร์มิส (Anglo-Burmese) ผลงานการออกแบบของสถาปนิกชาวอิตาลีที่ผสมผสานความอ่อนช้อยของศิลปะตะวันออกและความโอ่อ่าของตะวันตกเข้าด้วยกันอย่างลงตัว จนกระทั่งในปี พ.ศ. 2493 รัฐบาลสหรัฐอเมริกาได้เริ่มเข้ามาเช่าพื้นที่แห่งนี้เพื่อใช้เป็นที่ทำการสถานกงสุลแห่งแรกในภาคเหนือ และได้ทำหน้าที่เป็นสะพานเชื่อมมิตรภาพไทย-สหรัฐฯ มานานกว่า 75 ปี ก่อนจะย้ายที่ทำการไปยังอาคารแห่งใหม่บนถนนซูเปอร์ไฮเวย์เมื่อไม่นานมานี้
นอกจากสถาปัตยกรรมที่สวยงามแล้ว พื้นที่แห่งนี้ยังเป็นแหล่งโบราณคดีที่สำคัญ โดยในช่วงการบูรณะเมื่อปี พ.ศ. 2545 มีการขุดพบเครื่องถ้วยชามล้านนาและเครื่องเซรามิกจากราชวงศ์หมิงของจีนจำนวนมาก ซึ่งเป็นการยืนยันว่าพื้นที่ริมน้ำปิงจุดนี้เคยเป็นศูนย์กลางการค้าและอารยธรรมที่รุ่งเรืองมาตั้งแต่พุทธศตวรรษที่ 20 การที่องค์การบริหารส่วนจังหวัดเชียงใหม่ได้รับมอบกุญแจเพื่อเข้ามาดูแลพื้นที่ในครั้งนี้ จึงไม่ใช่เพียงการรับมอบอาคารเปล่า แต่คือการรับมอบภารกิจในการอนุรักษ์จิตวิญญาณของ “คุ้มเจดีย์งาม” ให้กลับมามีชีวิตชีวาอีกครั้ง ในฐานะแลนด์มาร์กทางประวัติศาสตร์และการทูตที่จะสร้างความภาคภูมิใจให้กับชาวเชียงใหม่อย่างแท้จริง.